Trek jij weleens de kosten van een gehoorapparaat, een dieet op doktersvoorschrift of de kilometers naar het ziekenhuis af bij je belastingaangifte? Dan krijg je binnenkort te maken met een flinke verandering. Het kabinet wil de aftrek specifieke zorgkosten per 1 januari 2028 helemaal schrappen. Voor de 900.000 huishoudens die er nu gebruik van maken, gaat dat gemiddeld 400 euro per jaar kosten. Tijd om te snappen wat er verandert en wat je er nu al aan kunt doen.
Wat de aftrek specifieke zorgkosten precies inhoudt
De regeling bestaat al jaren en is bedoeld voor kosten die je zelf betaalt en die niet door je zorgverzekering worden vergoed. Denk aan een voorgeschreven dieet, hulpmiddelen zoals een gehoorapparaat of rolstoel, extra reiskosten naar het ziekenhuis, of dieetkosten door een chronische aandoening. Wie zulke kosten heeft, kan ze onder voorwaarden aftrekken van het belastbaar inkomen. Aan deze regeling hangt ook de Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten, een extra tegemoetkoming voor mensen met een laag inkomen die toch veel zorgkosten hebben. Beide regelingen verdwijnen samen.
Waarom het kabinet ermee stopt
In het Belastingplan 2027, gepresenteerd op Prinsjesdag, staat dat de regeling niet doet wat ze moet doen. Uit een evaluatie bleek dat bij ruim 28 procent van de aangiften met zorgkostenaftrek een correctie nodig was, en dat de Belastingdienst geen medische kennis heeft om aanvragen goed te beoordelen. Het kabinet noemt de regeling complex voor burgers en moeilijk te handhaven. Het schrappen ervan levert de schatkist structureel zo'n 560 miljoen euro per jaar op. Klinkt logisch vanuit Den Haag, maar voor wie de aftrek elk jaar gebruikt, voelt het als een aanslag op een toch al kwetsbaar huishoudbudget.
Wie dit het hardst gaat merken
De grootste klap komt terecht bij ouderen, chronisch zieken en mensen met een beperking, precies de groep die de aftrek nu het vaakst gebruikt. Er is ook een minder zichtbaar effect. Zodra de aftrek wegvalt, stijgt je verzamelinkomen op papier. Dat kan gevolgen hebben voor je zorgtoeslag, huurtoeslag of een inkomensafhankelijke eigen bijdrage. Je verliest dus niet alleen de aftrek zelf, maar mogelijk ook nog toeslagen waar je nu wel recht op hebt. Het kabinet erkent dit risico en trekt 350 miljoen euro uit voor een compensatieregeling voor chronisch zieken, maar de precieze invulling daarvan moet in 2027 nog worden uitgewerkt.
Wie zich breder wil voorbereiden op tegenvallers in het huishoudboekje, doet er sowieso goed aan om structureel naar de vaste lasten te kijken. In dit artikel over de grootste geldverspillingen staan een paar simpele aanpassingen die op jaarbasis al snel honderden euro's schelen, geld dat je straks goed kunt gebruiken als de zorgkostenaftrek wegvalt.
Nog niet definitief, maar wel dichtbij
Belangrijk om te weten: dit plan is nog geen wet. Op 17 september stemde een ruime meerderheid van de Tweede Kamer voor een motie van ChristenUnie-Kamerlid Mirjam Bikker, die het kabinet vraagt om te laten zien hoe de aftrek gerichter voor chronisch zieken behouden kan blijven. D66, VVD en CDA hebben geen meerderheid in zowel de Tweede als de Eerste Kamer, dus er is nog volop ruimte voor aanpassingen voordat het Belastingplan definitief wordt vastgesteld. Voor de aangifte over 2027 verandert er sowieso nog niets: je kunt je zorgkosten dat jaar gewoon nog aftrekken zoals je gewend bent.
Deze onzekerheid past bij een breder patroon dit jaar. Ook rond de aangekondigde verzwaring van box 3 bleek het kabinet uiteindelijk geen dekking te vinden, waardoor die maatregel van tafel ging. Fiscale plannen op Prinsjesdag zijn dus zelden het laatste woord. Check daarom altijd de definitieve wetteksten voordat je grote financiële beslissingen baseert op een voorstel dat nog door de Kamer moet.
Wat je nu al kunt doen
Zolang de regeling nog bestaat, is het slim om er optimaal gebruik van te maken. Verzamel dit jaar en volgend jaar al je bonnetjes en facturen van niet-vergoede zorgkosten: dieetverklaringen, kwitanties van hulpmiddelen, reiskosten naar het ziekenhuis en medicijnkosten die niet onder het eigen risico vallen. Vraag bij twijfel een specificatie op bij je zorgverlener, zodat je bij de aangifte precies weet wat wel en niet meetelt. Heb je een chronische aandoening, dan is het ook verstandig om nu al te informeren bij je gemeente of zorgverzekeraar naar aanvullende regelingen zoals de bijzondere bijstand, zodat je niet afhankelijk bent van één wegvallende aftrekpost.
Twijfel je of jouw situatie in aanmerking komt, of loopt je aangifte ingewikkelder dan gemiddeld? Dan is de kosten van professioneel advies vaak lager dan wat je misloopt door het verkeerd of te laat aan te vragen. Een belastingadviseur kent bovendien de laatste stand van zaken rond de Kamerbehandeling, iets wat op dit moment nog wekelijks kan veranderen.
Zo houd je grip op je aangifte in onzekere tijden
Het schrappen van de aftrek specifieke zorgkosten is een van de vele plannen uit het Belastingplan 2027 die de portemonnee van gewone huishoudens raken. Precies daarom is het zaak om niet te wachten tot het te laat is. Bewaar nu al je bonnen, houd de Kamerbehandeling in de gaten via de officiële plannen van het kabinet, en stem je uitgaven dit jaar alvast af op een toekomst zonder deze aftrekpost. Zo voorkom je dat een wetswijziging in Den Haag je volgend jaar op een onaangename verrassing trakteert.